Przejdź do głównej treści

Muzeum Narodowe w Poznaniu

Close
A A A

Złotówki koronne

 

 

 

 

zwane popularnie tymfami, rozpoczęto bić pod stemplem króla Jana II Kazimierza Wazy w 1663 r. Ten egzemplarz pochodzi z roku 1666, z mennicy bydgoskiej. Rozpoczęcie emisji pierwszej powszechnie użytkowanej monety złotowej równej 30 groszom było pod kilkoma względami przełomowe. Dotąd była to jednostka obrachunkowa. Ponadto oficjalna wartość złotówki uwidoczniona na rewersie była znacznie wyższa niż zawarty w monecie srebrny kruszec. Wykorzystany do produkcji kruszec kosztował jedynie ok. 13 groszy . Przymusowy kurs ustalony na wspomniane 30 groszy czynił ten pieniądz podwartościowym. By podkreślić ten fakt, użytkownik na rewersie mógł przeczytać (w wolnym przekładzie): cenę [tej monecie] daje ocalenie kraju i to jest lepsze od kruszcu. Na awersie umieszczono cyfrę króla ICR odczytywaną wówczas powszechnie jako Initium Calamitatis Regni, czyli początek nieszczęść Królestwa. Co wymowne, na złotówkach nie umieszczono herbu podskarbiego, który w ten sposób dawał widomy znak jakości produkowanego pieniądza. Przyczyną, dla której zdecydowano się na wysoce niepopularny i szkodzący ekonomii krok w postaci sześciomilionowej emisji podwartościowych złotówek, była konieczność opłacenia żołdu wojsku jakąkolwiek brzęczącą monetą. Przy pustkach w kasie państwa toczącego od wielu lat kosztowne wojny już nie zważano na dalsze konsekwencje tego kroku. Wyemitowane wówczas monety złotowe pozostawały w obiegu przez około sto lat. Egzemplarz pochodzi z Muzeum Narodowego w Krakowie (MNK VII-P-18 973).